{"id":1866,"date":"2026-03-09T23:53:30","date_gmt":"2026-03-09T20:53:30","guid":{"rendered":"https:\/\/www.kirsehirses.com\/?p=1866"},"modified":"2026-03-11T12:40:11","modified_gmt":"2026-03-11T09:40:11","slug":"ramazanin-golgesinde-turk-islam-dunyasi-ve-turkiyenin-sorumlulugu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.kirsehirses.com\/index.php\/2026\/03\/09\/ramazanin-golgesinde-turk-islam-dunyasi-ve-turkiyenin-sorumlulugu\/","title":{"rendered":"Ramazan\u2019\u0131n G\u00f6lgesinde T\u00fcrk-\u0130slam D\u00fcnyas\u0131 ve T\u00fcrkiye\u2019nin Sorumlulu\u011fu"},"content":{"rendered":"

Ramazan\u2019\u0131n G\u00f6lgesinde T\u00fcrk-\u0130slam D\u00fcnyas\u0131 ve T\u00fcrkiye\u2019nin Sorumlulu\u011fu<\/strong><\/p>\n

\u0130slam \u00e2lemi i\u00e7in en m\u00fcbarek zaman dilimlerinden biri olan Ramazan ay\u0131n\u0131n manevi iklimini ya\u015f\u0131yoruz. Bu ay, sadece oru\u00e7 tutulan bir zaman dilimi de\u011fil; ayn\u0131 zamanda muhasebenin, ar\u0131nman\u0131n, karde\u015fli\u011fin ve adalet aray\u0131\u015f\u0131n\u0131n yeniden hat\u0131rland\u0131\u011f\u0131 bir dirili\u015f mevsimidir. Ramazan, M\u00fcsl\u00fcmanlara a\u00e7l\u0131\u011f\u0131 ve susuzlu\u011fu \u00f6\u011fretmekten \u00f6te; sabr\u0131, payla\u015fmay\u0131, mazlumun halini anlamay\u0131 ve zalime kar\u015f\u0131 durabilme iradesini kazand\u0131r\u0131r. Bu y\u00f6n\u00fcyle Ramazan, bireysel bir ibadetin \u00f6tesinde toplumsal bir bilin\u00e7 in\u015fas\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n

Ne var ki \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n bug\u00fcnk\u00fc tablosu, bu y\u00fcksek ideal ve de\u011ferlerle tam anlam\u0131yla \u00f6rt\u00fc\u015fmemektedir. Bir\u00e7ok \u0130slam \u00fclkesi i\u00e7 kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131klar, ekonomik s\u0131k\u0131nt\u0131lar, mezhep \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131 ve d\u0131\u015f m\u00fcdahalelerle m\u00fccadele etmektedir. Co\u011frafyam\u0131zda g\u00f6zya\u015f\u0131 dinmemekte, sava\u015flar bitmemekte, milyonlarca insan yurtlar\u0131ndan edilmektedir. Filistin\u2019de ya\u015fananlar, Gazze\u2019deki dram, Suriye\u2019nin y\u0131llard\u0131r s\u00fcren istikrars\u0131zl\u0131\u011f\u0131, Yemen\u2019deki insani kriz\u2026 T\u00fcm bunlar \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n ortak bir irade ortaya koymakta zorland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir. Bir yanda yer alt\u0131 ve yer \u00fcst\u00fc zenginliklerine sahip \u00fclkeler, di\u011fer yanda bu zenginlikleri y\u00f6netemeyen ya da y\u00f6netmesine izin verilmeyen siyasal yap\u0131lar s\u00f6z konusudur. Bu durum, \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n sadece askeri ya da ekonomik de\u011fil; siyasi ve stratejik anlamda da ciddi bir da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131k i\u00e7inde oldu\u011funu g\u00f6stermektedir.<\/span><\/p>\n

Bu noktada yaln\u0131zca \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131 de\u011fil, daha geni\u015f bir \u00e7er\u00e7evede T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131 da de\u011ferlendirmek gerekir. Orta Asya\u2019dan Kafkasya\u2019ya uzanan geni\u015f bir co\u011frafyada tarih, dil ve k\u00fclt\u00fcr birli\u011fi bulunan T\u00fcrk devletleri son y\u0131llarda daha g\u00f6r\u00fcn\u00fcr bir i\u015f birli\u011fi zemini olu\u015fturmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Ekonomik, k\u00fclt\u00fcrel ve savunma alan\u0131ndaki temaslar artarken, ortak alfabe, ortak tarih bilinci ve enerji koridorlar\u0131 gibi ba\u015fl\u0131klar stratejik \u00f6nem kazanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu birlikteli\u011fin kurumsal zemini olan T\u00fcrk Devletleri Te\u015fkilat\u0131, gelece\u011fe dair umut verici bir \u00e7er\u00e7eve sunmaktad\u0131r. Elbette bu yap\u0131 hen\u00fcz istenilen seviyede g\u00fc\u00e7l\u00fc de\u011fildir; ancak T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n ortak hareket etme iradesi g\u00f6stermesi k\u00fcresel dengeler a\u00e7\u0131s\u0131ndan da dikkat \u00e7ekicidir. T\u00fcrkiye\u2019nin burada \u00f6nc\u00fc ve y\u00f6nlendirici bir rol \u00fcstlenmesi, tarihsel sorumlulu\u011funun do\u011fal bir sonucudur. Nitekim Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan\u2019\u0131n bu alana verdi\u011fi \u00f6nem de somut ad\u0131mlarla ortaya konmu\u015ftur. Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan, Adalet ve Kalk\u0131nma Partisi te\u015fkilat\u0131 i\u00e7erisinde Genel Ba\u015fkan Yard\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131 seviyesinde T\u00fcrk Devletleri ile \u0130li\u015fkiler Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 kurulmas\u0131n\u0131 sa\u011flayarak bu alana kurumsal bir \u00e7er\u00e7eve kazand\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. S\u00f6z konusu birimin ba\u015f\u0131na ise T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131 yak\u0131ndan tan\u0131yan Prof. Dr. K\u00fcr\u015fad Zorlu gibi yetkin bir ismin getirilmesi, T\u00fcrkiye\u2019nin T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131yla ili\u015fkileri daha sistemli ve g\u00fc\u00e7l\u00fc bir zeminde geli\u015ftirme iradesinin \u00f6nemli bir g\u00f6stergesi olarak de\u011ferlendirilmektedir.<\/p>\n

Bu noktada T\u00fcrkiye\u2019nin duru\u015fu ayr\u0131 bir yerde de\u011ferlendirilmektedir. T\u00fcrkiye, hem tarihi miras\u0131 hem jeopolitik konumu hem de son y\u0131llarda geli\u015ftirdi\u011fi savunma sanayii, diplomasi ve insani yard\u0131m politikalar\u0131yla \u0130slam d\u00fcnyas\u0131nda dikkat \u00e7eken bir \u00fclke konumundad\u0131r. \u00d6zellikle kriz b\u00f6lgelerinde y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc insani diplomasi, mazlum halklara kap\u0131lar\u0131n\u0131 a\u00e7mas\u0131 ve uluslararas\u0131 platformlarda daha adil bir d\u00fcnya \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yapmas\u0131, onu pek \u00e7ok M\u00fcsl\u00fcman toplum nezdinde \u00f6rnek bir \u00fclke haline getirmi\u015ftir. Malezya ve Katar gibi baz\u0131 \u00fclkeler de belirli alanlarda ba\u011f\u0131ms\u0131z politikalar \u00fcretme \u00e7abas\u0131 g\u00f6sterse de, T\u00fcrkiye\u2019nin b\u00f6lgesel ve k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekteki etkisi daha belirgin bir a\u011f\u0131rl\u0131k ta\u015f\u0131maktad\u0131r.<\/span><\/p>\n

Buna kar\u015f\u0131l\u0131k Arap d\u00fcnyas\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir k\u0131sm\u0131 uzun y\u0131llard\u0131r k\u00fcresel g\u00fc\u00e7 dengelerinin etkisi alt\u0131nda siyaset \u00fcretmektedir. Enerji kaynaklar\u0131 ve stratejik konumlar\u0131 nedeniyle d\u0131\u015f m\u00fcdahalelere a\u00e7\u0131k olan bu \u00fclkeler, \u00e7o\u011fu zaman kendi halklar\u0131n\u0131n beklentileri ile k\u00fcresel g\u00fc\u00e7lerin talepleri aras\u0131nda s\u0131k\u0131\u015f\u0131p kalmaktad\u0131r. Bu durum da \u0130slam d\u00fcnyas\u0131nda ortak bir duru\u015f sergilenmesini zorla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r. Emperyal g\u00fc\u00e7lerin b\u00f6lge \u00fczerindeki hesaplar\u0131, sadece askeri \u00fcsler ya da enerji hatlar\u0131yla s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir; siyasi elitler \u00fczerindeki n\u00fcfuz ve ekonomik ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k ili\u015fkileri de bu denklemin \u00f6nemli par\u00e7alar\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n

Ortado\u011fu\u2019da ise \u0130srail\u2019in g\u00fcvenlik merkezli ve yay\u0131lmac\u0131 politikalar\u0131, b\u00f6lgedeki dengeleri derinden etkilemektedir. \u0130srail\u2019in nihai hedefinin kendi g\u00fcvenli\u011fini mutlak hale getirmek ve b\u00f6lgesel \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kal\u0131c\u0131la\u015ft\u0131rmak oldu\u011fu hepimizin malumudur. Bu s\u00fcre\u00e7te Amerika Birle\u015fik Devletleri ile kurdu\u011fu stratejik ortakl\u0131k, Tel Aviv y\u00f6netimine askeri, ekonomik ve diplomatik anlamda \u00f6nemli bir destek sa\u011flamaktad\u0131r. Washington\u2019un k\u00fcresel g\u00fc\u00e7 kapasitesi, \u0130srail\u2019in b\u00f6lgesel politikalar\u0131nda elini g\u00fc\u00e7lendiren en \u00f6nemli unsurlardan biri olarak g\u00f6r\u00fclmektedir. Ancak bu durum, b\u00f6lgedeki gerilimi azaltmaktan ziyade daha da derinle\u015ftirmektedir.<\/span><\/p>\n

T\u00fcrkiye ise bu denklemde daha dengeli, \u00e7ok boyutlu ve zaman zaman risk alan bir politika izlemektedir. Bir yandan NATO \u00fcyesi olarak Bat\u0131 ittifak\u0131 i\u00e7inde yer almakta, di\u011fer yandan Rusya, Orta Do\u011fu ve Asya \u00fclkeleriyle \u00e7ok y\u00f6nl\u00fc ili\u015fkiler geli\u015ftirmektedir. Savunma sanayiinde at\u0131lan yerli ve milli ad\u0131mlar, enerji alan\u0131ndaki \u00e7e\u015fitlendirme politikalar\u0131 ve diplomatik arabuluculuk giri\u015fimleri, T\u00fcrkiye\u2019nin elini g\u00fc\u00e7lendiren hamleler olarak \u00f6ne \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. \u00d6zellikle son y\u0131llarda insans\u0131z hava ara\u00e7lar\u0131, yerli savunma sistemleri ve b\u00f6lgesel diplomasi hamleleri, T\u00fcrkiye\u2019nin cayd\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/p>\n

Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan ise bu s\u00fcrecin en belirleyici akt\u00f6rlerinden biridir. Onun liderlik tarz\u0131, hem i\u00e7eride g\u00fc\u00e7l\u00fc bir siyasi tabana dayanmas\u0131 hem de d\u0131\u015f politikada aktif ve iddial\u0131 bir s\u00f6ylem benimsemesiyle \u015fekillenmektedir. Erdo\u011fan\u2019\u0131n \u201cD\u00fcnya be\u015ften b\u00fcy\u00fckt\u00fcr\u201d \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131, Birle\u015fmi\u015f Milletler sistemine y\u00f6nelik ele\u015ftirileri ve Filistin meselesindeki net tavr\u0131, \u00f6zellikle \u0130slam d\u00fcnyas\u0131nda kar\u015f\u0131l\u0131k bulan s\u00f6ylemler olmu\u015ftur. Elbette bu politikalar\u0131n ele\u015ftirilen y\u00f6nleri de vard\u0131r; ancak ink\u00e2r edilemeyecek bir ger\u00e7ek var ki, T\u00fcrkiye bug\u00fcn b\u00f6lgesel krizlerde ad\u0131 an\u0131lan, masada yer bulan ve oyun kurma iddias\u0131 ta\u015f\u0131yan bir \u00fclkedir.<\/span><\/p>\n

Bu noktada T\u00fcrk i\u00e7 siyasetini ve muhalefeti de sa\u011fduyulu bi\u00e7imde de\u011ferlendirmek gerekir. Demokratik sistemlerde iktidar kadar muhalefet de devlet akl\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131d\u0131r. T\u00fcrkiye\u2019de muhalefet partileri zaman zaman d\u0131\u015f politika tercihlerini sert bi\u00e7imde ele\u015ftirmekte, ekonomik y\u00f6netimden diplomatik ili\u015fkilere kadar bir\u00e7ok konuda farkl\u0131 perspektifler ortaya koymaktad\u0131r. Bu ele\u015ftiriler d\u0131\u015f politika gibi milli hassasiyet gerektiren alanlarda daha dengeli bir \u00fcslup ihtiyac\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrmektedir. Her konuyu ele\u015ftirmeyi marifet sayan bir anlay\u0131\u015fla sadece iktidar olma h\u0131rs\u0131yla hareket eden muhalefetin d\u0131\u015f politikayla ilgili bir g\u00fcndemi olmamas\u0131 \u00e7ok ac\u0131d\u0131r. K\u00fcresel g\u00fc\u00e7 m\u00fccadelesinin b\u00f6ylesine sert ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6nemde, i\u00e7 siyasi rekabetin milli meselelerde asgari m\u00fc\u015ftereklerde bulu\u015fabilmesi T\u00fcrkiye\u2019nin elini daha da g\u00fc\u00e7lendirecektir. \u00c7\u00fcnk\u00fc g\u00fc\u00e7l\u00fc bir T\u00fcrkiye sadece g\u00fc\u00e7l\u00fc bir iktidarla de\u011fil, sorumluluk bilinci ta\u015f\u0131yan bir muhalefet anlay\u0131\u015f\u0131yla da m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/span><\/p>\n

Cumhurba\u015fkan\u0131 Recep Tayyip Erdo\u011fan\u2019a g\u00fcvenen bir vatanda\u015f olarak, T\u00fcrkiye\u2019nin son y\u0131llarda pasif bir izleyici olmaktan \u00e7\u0131k\u0131p aktif bir akt\u00f6r haline gelmesini \u00f6nemli buluyorum. Her politikan\u0131n eksikleri olabilir; fakat \u00f6zg\u00fcveni y\u00fcksek, kendi savunma sanayiini kuran, mazlum co\u011frafyalara ses veren ve k\u00fcresel sistemde daha adil bir d\u00fczen talep eden bir T\u00fcrkiye\u2019nin varl\u0131\u011f\u0131, sadece bizim i\u00e7in de\u011fil, \u0130slam ve T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 i\u00e7in de umut vericidir.<\/span><\/p>\n

Ramazan ay\u0131 belki de tam bu y\u00fczden \u00f6nemlidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu ay bize sadece sabretmeyi de\u011fil, haks\u0131zl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 durmay\u0131 da \u00f6\u011fretir. \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131ktan kurtulup adalet, liyakat ve dayan\u0131\u015fma temelinde yeniden g\u00fc\u00e7 kazanmas\u0131 i\u00e7in \u00f6nce zihinsel bir birlikteli\u011fe ihtiyac\u0131 vard\u0131r. T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131n kurumsal i\u015f birli\u011fini derinle\u015ftirmesi, Arap d\u00fcnyas\u0131n\u0131n daha ba\u011f\u0131ms\u0131z bir siyasal irade ortaya koymas\u0131 ve T\u00fcrkiye\u2019nin i\u00e7erde birlik, d\u0131\u015farda denge siyasetini kararl\u0131l\u0131kla s\u00fcrd\u00fcrmesi, \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemin belirleyici ba\u015fl\u0131klar\u0131 olacakt\u0131r. Tarih, g\u00fc\u00e7l\u00fc olan\u0131 de\u011fil; iradesini ortaya koyanlar\u0131 yazmaktad\u0131r.<\/span><\/p>\n

Ramazan ay\u0131n\u0131n T\u00fcrk-\u0130slam aleminin birlik ve beraberli\u011fine vesile olmas\u0131n\u0131 diliyorum.<\/span><\/p>\n

Osman DEM\u0130R<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ramazan\u2019\u0131n G\u00f6lgesinde T\u00fcrk-\u0130slam D\u00fcnyas\u0131 ve T\u00fcrkiye\u2019nin Sorumlulu\u011fu \u0130slam \u00e2lemi i\u00e7in en m\u00fcbarek zaman dilimlerinden biri olan Ramazan ay\u0131n\u0131n manevi iklimini ya\u015f\u0131yoruz. Bu ay, sadece oru\u00e7 tutulan bir zaman dilimi de\u011fil; ayn\u0131 zamanda muhasebenin, ar\u0131nman\u0131n, karde\u015fli\u011fin ve adalet aray\u0131\u015f\u0131n\u0131n yeniden hat\u0131rland\u0131\u011f\u0131 bir dirili\u015f mevsimidir. Ramazan, M\u00fcsl\u00fcmanlara a\u00e7l\u0131\u011f\u0131 ve susuzlu\u011fu \u00f6\u011fretmekten \u00f6te; sabr\u0131, payla\u015fmay\u0131, mazlumun halini anlamay\u0131 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1867,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-1866","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kirsehir"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.kirsehirses.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1866","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.kirsehirses.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.kirsehirses.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kirsehirses.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kirsehirses.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1866"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.kirsehirses.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1866\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1882,"href":"https:\/\/www.kirsehirses.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1866\/revisions\/1882"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kirsehirses.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1867"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.kirsehirses.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1866"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kirsehirses.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1866"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.kirsehirses.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1866"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}